การเพาะเมล็ดแคคตัสแบบเปิด

สำหรับเรื่องราวในวันนี้เราจะมาลองเพาะเมล็ดแคคตัสแบบเปิดกันครับ เริ่มต้นเราไปดูอุปกรณ์ในการเพาะกันก่อนเลยดีกว่า

                           สำหรับอุปกรณ์ในการเพาะเมล็ดนั้น ก็จะมี ถาดพลาสติก หัวฉีดฟ็อกกี้ กระถาง เมล็ดแคคตัส ยากันรา ปุ๋ยละลายช้า ( ออสโมโค้ท ) สุดท้ายก็คือวัสดุเพาะ ซึ่งผมเลือกใช้เป็นพีทมอสครับ

การแยกพอต ย้ายต้นอ่อนแคคตัส แบบย้ายเป็นกลุ่ม

                         เมื่อปีที่แล้ว ทางบล็อกของเราเคยได้นำเสนอเรื่องราวเกี่ยวกับการแยกพอต ย้ายกระถางต้นอ่อนแคคตัสกันไป ซึ่งในครั้งนั้น ผมเขียนเอาไว้ 2 วิธี วิธีแรกก็คือ การย้ายกระถางแบบถอนทีละต้นแล้วเอาไปลงปลูกเลยทันที ส่วนวิธีการที่สอง ก็คือการนำต้นแคคตัสไปล้างราก ล้างดินออกให้หมด จากนั้นก็ตัดแต่งรากและวางผึ่งให้แผลแห้งก่อน แล้วค่อยลงปลูกใหม่ นอกจากนั้นในบทความก็ยังมีเขียนเกี่ยวกับการลงปลูกและการดูแลต้นอ่อนแคคตัสเบื้องต้นอีกด้วย ซึ่งเพื่อนๆ พี่ๆ สามารถเข้าไปอ่านกันได้ตามลิงก์ที่ลงไว้นี้เลยครับ การย้ายกระถางต้นอ่อนแคคตัส และการดูแลต้นอ่อนที่พึ่งลงปลูกใหม่ๆ

                         มาในส่วนของเรื่องราวในวันนี้กันบ้าง คืออย่างที่บอกไปว่า ตอนปีที่แล้วเราเขียนการแยกพอตไป 2 วิธี แต่จริงๆ แล้ว ในการแยกพอตแคคตัสนั้น มันมีวิธีการที่หลากหลายมากกว่านั้น ซึ่งในวันนี้เราจะมานำเสนอในอีกวิธีการนึงกัน นั่นก็คือ การแยกพอตแคคตัสแบบย้ายเป็นกลุ่มครับ

การเพาะเมล็ดกระบองเพชรแบบปิด ( เก็บกระถางเพาะในกล่องพลาสติกใส )

                      หลายเดือนก่อนมีเพื่อนในเพจส่งข้อความมาพูดคุยสอบถามเกี่ยวกับเรื่องราวการเพาะเมล็ดต้นกระบองเพชร ( แคคตัส ) แบบปิด ซึ่งคำถามที่เพื่อนคนนี้ถามมานั้นก็ประมานว่า ถ้าเราจะเก็บกระถางเพาะเมล็ดนั้นใส่ไว้ในกล่องพลาสติกใส เพื่อรักษาความชื้น ต้นอ่อนแคคตัสจะเติบโตได้ดีหรือไม่ เห็นหลายๆ ท่านเค้าทำกันแล้วให้ผลดี เลยจะมาถามมุมมองผมบ้างว่าผมเพาะแล้วโอเคมั้ย

                     ซึ่งก็ต้องบอกว่าในตอนนั้น ผมยังไม่เคยเพาะแบบเก็บใส่กล่องมาก่อนเลยครับ ผมเคยเพาะเมล็ดแบบเก็บกระถางเพาะใส่ถุงพลาสติกใส ตามรูปด้านล่าง

                          เพราะงั้นผมก็เลยตอบเค้าไปตามตรงในตอนนั้นว่า ผมก็ไม่รู้เหมือนกันว่าการเก็บกระถางเพาะใส่กล่องพลาสติกเจ้าแคคตัสจะเจริญเติบโตดีหรือไม่ เพราะผมไม่เคยลองเหมือนกัน แต่ว่าถ้าผมมีเมล็ดมาให้เพาะอีกเมื่อไร ผมจะลองดู แล้วเดี๋ยวจะเอามาเขียนลงในบล็อก ซึ่งก็กลายมาเป็นเรื่องราวในวันนี้นี่ล่ะครับ

การกราฟต้นอ่อนแคคตัสบนตอเปเรสเกีย ( Pereskiopsis Graft )

                     เมื่อก่อนตอนที่ผมเริ่มสนใจเกี่ยวกับการผสมเกสรและการเพาะเมล็ดแคคตัสใหม่ๆ ผมชอบจับต้นอ่อนแคคตัสที่เพาะเมล็ดเอาไว้มากราฟต่อบนตอ เพราะด้วยความที่ในตอนนั้นอยากรู้เร็วๆ ว่าต้นพ่อพันธุ์ แม่พันธุ์ที่เราซื้อมานั้น เค้าจะให้ลูกที่มีหน้าตาแบบไหน แม่พันธุ์ต้นไหนให้ลูกสวยๆ บ้าง พ่อพันธุ์ต้นไหนจะส่งต่อลักษณะที่น่าสนใจไปสู่รุ่นลูกได้ดีบ้าง ซึ่งถ้าต้องรอดูจากการเลี้ยงในแบบปรกติ กว่าจะรู้คำตอบมันใช้เวลานานเป็นปี การจับต้นอ่อนขึ้นมากราฟเพื่อเร่งการเจริญเติบโตให้เร็วยิ่งขึ้น จึงเป็นทางเลือกที่ผมใช้ เพราะถ้าเรารู้ได้เร็วว่าพ่อแม่ต้นไหนที่ให้ลูกลักษณะดีๆ เราจะได้มีแนวทางในการผสมและพัฒนาสายพันธุ์ต่อไปได้อย่างต่อเนื่อง ผมคิดแบบนั้น

ต้นอ่อนยิมโนแคคตัส อายุไม่กี่เดือน

                     ซึ่งตอที่เหมาะสมกับการกราฟต้นอ่อนแคคตัสนั้น ด้วยความที่ต้นอ่อนของแคคตัสที่พึ่งจะงอกมาได้ไม่นาน ต้นอ่อนจึงยังมีขนาดที่เล็กมาก ถ้าจับไปต่อบนตอขนาดใหญ่ ขนาดของท่อน้ำเลี้ยงอาจจะไม่สัมพันธ์กัน เพราะฉะนั้นการเลือกตอที่จะนำมากราฟ ผมจึงเลือกใช้ตอที่มีขนาดเล็กเช่นเดียวกัน ซึ่งตอที่ผมเลือกมาใช้ในการกราฟต้นอ่อนแคคตัสอยู่บ่อยๆ นั่นก็คือตอเปเรสเกีย ( Pereskiopsis ) ครับ

ตอเปเรสเกีย ( Pereskiopsis )

                    สำหรับวิธีการกราฟต้นอ่อนแคคตัสบนตอเปเรสเกีย หรือบางท่านเรียกกันว่าการกราฟเมล็ดนั้น ขั้นตอนที่ผมใช้ก็ไม่ยากแต่ก็ไม่ง่าย เอาเป็นว่าไปดูกันเลยดีกว่าครับ

การเพาะเมล็ดแคคตัส Astrophytum และคำถามที่ว่า ขนาดของเมล็ดนั้นสำคัญหรือไม่ ?

                      บทความในคราวนี้ เป็นเรื่องราวเกี่ยวกับเมล็ดแคคตัสแอสโตรไฟตั้ม ( astrophytum ) ซึ่งจุดเริ่มของบทความนั้นมาจากคำถามของน้องคนนึง ซึ่งเป็นมือใหม่ที่พึ่งหัดปลูกกระบองเพชรได้ไม่นาน ไม่เคยเพาะเมล็ดมาก่อน วันนึงน้องคนนี้ได้ไปสั่งซื้อเมล็ดแคคตัสแอสโตรไฟตั้ม แล้วเผอิญเมล็ดที่ได้รับมานั้นมันมีขนาดของเมล็ดที่คละกัน บางเมล็ดก็ใหญ่ แต่บางเมล็ดก็มีขนาดเล็ก ก็เลยเกิดความสงสัยและถามผมประมาณว่า พวกเมล็ดที่ใหญ่ๆ จะงอกได้ดีกว่าเมล็ดที่เล็กๆ หรือไม่

                    ผมได้ฟังแล้วก็พอเข้าใจในความสงสัยของน้องอยู่นะ นั่นก็เพราะว่าแอสโตรไฟตั้มนั้นเป็นแคคตัสที่มีเมล็ดที่มีขนาดที่แตกต่างหลากหลาย บางต้นบางฝักให้เมล็ดที่มีขนาดเล็ก บางฝักเมล็ดจะใหญ่ คนที่ไม่เคยเจอ หรือไม่มีประสบการณ์ในการเพาะเมล็ดมาก่อนก็เลยอาจจะสงสัยขึ้นมาได้ ว่ามันจะดีกว่ากันหรือไม่

                    แต่ก็ต้องออกตัวไว้ก่อนว่า ผมนั้นก็ไม่ใช่ผู้เชี่ยวชาญหรอกนะครับ แต่พอจะมีประสบการณ์ในการเพาะเมล็ดมาบ้าง และกับเมล็ดแคคตัสแอสโตรไฟตั้ม ( astrophytum ) นั้น ด้วยความที่บ้านแอสโตรเป็นไม้ที่ผมชอบมาก ก็เลยมีแคคตัสชนิดนี้เก็บเอาไว้อยู่หลายต้น ซึ่งถ้าช่วงไหนว่างๆ และเป็นจังหวะที่เจ้าแอสโตรที่บ้านผมนั้นออกดอกพร้อมกันหลายต้น ผมก็จะคัดบางต้นมาผสมเกสร และเก็บเมล็ดมาเพาะอยู่เรื่อยๆ จึงทำให้มีโอกาสได้เจอเมล็ดในลักษณะต่างๆ มาพอสมควร ซึ่งในความรู้สึกของผมนั้น ผมมองว่าขนาดของเมล็ดมันเป็นแค่ขนาดของเปลือกเมล็ดเท่านั้น ซึ่งมันไม่ได้ส่งผลต่อการงอกของเมล็ดสักเท่าไรหรอกครับ ไม่ว่าเมล็ดจะเล็กหรือใหญ่ก็งอกได้หมดนั่นล่ะ ความสดใหม่ของเมล็ดต่างหากที่น่าจะส่งผลต่อการงอกเสียมากกว่า เมล็ดยิ่งเก่ายิ่งเก็บเอาไว้นานๆ อัตราการงอกก็จะยิ่งน้อยลงเรื่อยๆ ผมคิดแค่นั้น เพราะงั้นคำตอบของผมที่ตอบน้องไปนั่นก็คือ ไม่ว่าเมล็ดจะเล็กหรือใหญ่ ถ้าเมล็ดนั้นเป็นเมล็ดที่แก่จัดล่ะก็ คุณภาพการงอกไม่ต่างกัน งอกได้ทั้งคู่

                    ซึ่งมันก็เป็นจังหวะที่ประจวบเหมาะ เพราะตอนที่น้องถามมานั้นเป็นช่วงที่ผมผสมเกสรแอสโตรต้นที่บ้านเอาไว้หลายต้นพอดี ก็เลยเกิดความคิดขึ้นมาว่าลองเลือกเมล็ดที่มีขนาดที่ต่างกันรวมไปถึงมีลักษณะของเมล็ดที่ต่างกันมาเพาะ แล้วถ่ายรูปมาลงในบล็อกด้วยดีกว่าว่าขนาดของเมล็ดนั้นมันมีผลต่อการงอกหรือไม่ เผื่อว่ามีใครถามเกี่ยวกับเรื่องนี้ขึ้นมาอีกจะได้เอาภาพให้เค้าดูด้วยเลยก็น่าจะดี นี่จึงเป็นจุดเริ่มของเรื่องราวในคราวนี้ครับ

การเพาะเมล็ดแคคตัสแบบปิด ตามติดพัฒนาการตั้งแต่ก่อนและหลังการเพาะเมล็ด

                         การเพาะเมล็ดแคคตัสเป็นวิธีการขยายพันธุ์ที่ใช้เวลาค่อนข้างมาก กว่าที่แคคตัสต้นนึงจะงอกและเจริญเติบโตจนมีดอกสวยๆ ให้ได้ชมกันนั้นอาจต้องใช้เวลาหลายปีในการเลี้ยงดูประคบประหงม ซึ่งนักปลูกบางท่านก็คงจะคิดว่ามันนานเกินไปรอไม่ไหวก็เลยไม่สนใจในเรื่องราวของการเพาะเมล็ด  แต่ข้อดีในเรื่องของการเพาะเมล็ดนั้นก็มีอยู่หลายข้อ เช่นไม้เพาะเมล็ดนั้นจะมีระบบรากที่แข็งแรงมีรากแก้ว และในการเพาะเมล็ดยังมีโอกาสที่จะได้ลูกไม้ที่มีหน้าตาที่สวยงามเหมือนกับต้นพ่อแม่หรือสวยงามโดดเด่นมากกว่าต้นพ่อแม่ก็เป็นไปได้ หรืออาจที่จะได้ไม้ด่างหรือไม้ที่มีลักษณะเด่นที่แปลกแตกต่างออกไป เช่นได้ดอกสีใหม่ที่ไม่เหมือนกับต้นพ่อแม่  เพราะฉะนั้นไม่ว่ายังไงการเพาะเมล็ดก็เป็นเรื่องที่น่าสนใจและถ้าท่านสามารถอดทนรอคอยตั้งใจเลี้ยงดูแคคตัสน้อยๆ ให้เจริญเติบโตขึ้นมาได้ ผลตอบแทนที่ได้กลับมาผมคิดว่ามันจะต้องคุ้มค่ากับการรอคอยแน่นอนครับ

Gymnocalycium cactus แคคตัสยิมโนต้นเก่า เรื่องราวจากกระบองเพชรที่เคยถูกทอดทิ้งกลายมาเป็นแม่พันธุ์

gymnocalycium cactus ภาพดอกของปีนี้

               สวัสดีครับทุกท่าน บทความนี้เป็นบทความแรกของบล็อกกระบองเพชร หรือ แคคตัส แห่งนี้ของผม ซึ่งก่อนที่ผมจะลงมือเขียนบทความในคราวนี้นั้น ผมคิดอยู่นานว่าจะหยิบเรื่องราวไหนมาเขียนดีเพราะมีหลายเรื่องเหลือเกินที่ผมอยากจะเล่าอยากจะลงให้ทุกท่านได้อ่านกัน ซึ่งกว่าจะตัดสินใจได้ผมก็ต้องนั่งพิจารณาอยู่หลายรอบจนมาลงที่เรื่องราวของเจ้ายิมโนแคคตัสต้นนี้ที่ผมว่าน่าจะเหมาะสมที่สุดที่จะเป็นเรื่องราวที่ใช้เปิดบล็อกของผม ด้วยเหตุผลที่ว่าเจ้ายิมโนแคคตัสต้นที่ทุกท่านได้เห็นรูปด้านบนนี้นั้นเป็นแคคตัสเก่าตนนึงซึ่งอยู่กับผมมานาน ผมถือว่าเค้าเป็นไม้อาจารย์ที่สอนผมให้ได้เรียนรู้เกี่ยวกับเรื่องราวในการปลูกแคคตัสเลยก็ว่าได้  เพราะงั้นหยิบเรื่องนี้มาเขียนน่าจะเป็นอะไรที่เหมาะสมที่สุด งั้นผมว่าเราไปเริ่มเรื่องราวของยิมโนแคคตัสต้นนี้กันเลยดีกว่าครับ